Yenidoğanın Evde Bakımı 1: Emzirme Nasıl Yapılır?

0

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Merhaba, 

Yenidoğanın Evde Bakımı adlı yazı serimizin birincisi ile karşınızdayız.

Bu yazımda anne bebek bağlanmasını sağlayan, bebeğin doğal içerikle beslenmesini hedefleyen anne sütü ile beslenmenin temeli olan emzirme ile ilgili dikkat edilmesi gereken konulara değineceğim.

Sağlık profesyonellerinin anne sütünün önemini bilmesi, aile merkezli bakım doğrultusunda bebek dostu hastane kapsamında anneyi eğitebilmesi yenidoğan sağlığının korunmasını sağlayacağından bu konunun yararlı olacağını düşünüyorum.

Emzirme süreci hem anne hem de bebek için önemli olan doğal içerikli anne sütü ile besleme anlamına gelen sadece fizyolojik anlamda bebeğin doymasını sağlamayan aynı zamanda anne bebek bağlanmasını, annenin kilo vermesini ve doğum sonu uterus involüvasyonunu destekleyen, içerdiği whey proteinler ile bebeğin sindirimini ve bebeğin hastalıklardan korunmasını, sağlıklı kilo alımını kolaylaştıran, bebeğin o günkü ihtiyacına uygun olarak başvurulabilecek en ekonomik yol olarak adlandırılabilir.

2016 yılı Türkiye Sağlık İstatistikleri Raporunda yer alan anne sütüyle beslenme oranına göre;

  • 0-6 ay arası bebeklerin %30,8’inin,
  • 7-12 ay arası bebeklerin ise yalnızca %22’sinin anne sütüyle beslendiği ve bu oranın oldukça düşük seyrettiği gözlenmektedir.

Bu sorunun başlıca nedenlerin arasında annenin sütünün yetmediğine karar vererek anne sütü yerine mama içeriği ile bebeğini beslemesi, emzirmenin yararlı hakkında bilgi sahibi olmaması yer alabilir. Bu nedenle annenin eğitilmesi önem arz etmektedir.

Emzirme İle İlgili Annelerin Bilmesi Gerekenler

1. Bebek ilk zamanlarda açlık tokluk seviyesi henüz düzene girmediğinden her ağladığında emzirilmelidir. Bebek emmek istemese bile 3 saatten fazla aç bırakılmamalıdır.

Bebeğin 24 saatlik süreçte 8-12 kez emmesi, 7-8 kez açık renkli idrar çıkışının olması, üçüncü güne kadar günde en az 3 kez gaita çıkışının olması,  dışkının 4. güne kadar sarı renge dönmesi, bebeğin günde 20-30 gr, haftada 150-250 gram, ayda 800 gram alması, emzirme sonrasında en az bir saat uyuması, emme sırasında yutkunma sesinin duyulması, bebeğin yeterli düzeyde beslendiğini gösteren parametrelerdir bu nedenle sadece anne sütü ile beslenmeye devam edilmelidir.

2. Anneler özellikle ilk süt olarak adlandırılan kolosturum sütünün az olduğunu bebeğe yetmeyeceğini ya da sarı renk olduğu için kirli içerikte olduğunu düşünebilirler. Bu nedenle enerjisinin olgun sütten daha az olduğu bebek için yeterli içerikte olduğu vitaminler açısından zengin olduğu anlatılmalı, geçiş sütünün kolosturum sonrası salgılandığı yaklaşık iki hafta devam edeceği içerisinde laktoz, vitamin ve yağ içeriğinin olduğu ve son  olarak matür yani olgunlaşmış sütün geleceği bu sütün içeriğinde de protein ve sudan zengin ön süt olduğu emzirme süresi arttıkça sonlara doğru son sütün geleceği ve son sütte yağ içeriğinin fazla olmasıyla bebeğin doymasını sağlayacağı bilgisi verilmelidir.

3. Anne sütünün içeriğinde yeterli miktarda su bulunduğu için ilk 6 ay boyunca su da dahil olmak üzere bebeğe anne sütü dışında herhangi bir besin verilmemelidir.

4. Bebek Dünya Sağlık Örgütünün önerisi üzerine 2 yaşına kadar emzirilmeli, 6 aydan sonra kademeli olarak ek gıdaya geçilmelidir.

5. Bebeğin emzirmenin başlangıcında gelen ön sütten emzirmenin son safhasına doğru gelen lipitten zengin son sütten yeterli miktarda tüketebilmesi için emzirme 15 dakika kadar sürmelidir.

6. Bebeğin etkin bir pozisyonda emzirilebilmesi için bebeğin başı ve vücudu aynı doğrultuda düz hat üzerinde yüzü memeye bakarak yatırılmalı bebeğin başı desteklenmeli, başparmak ile göğüs ucu desteklenmeli C tutuşu uygulanmalıdır. Bebeğin meme ucunu değil areolanın tamamını kavraması sağlanmalıdır. Böylece meme uçlarında yara oluşması engellenerek emzirmenin etkin devamlılığı sağlanabilir.

7. Anne ve bebeğin rahat edebilmesi için çapraz beşik tutuşu, önden tutuş, futbol tutuşu, yatarak emzirme pozisyonları öğretilmelidir.

8. Anne sütünün memelerde birikmesi ağrıya, hassasiyete ve emilmeyen sütün anne sütünde azalmaya neden olacağından anne sütünün sağılması önemlidir. Anne sütü elle ya da pompa ile sağılması gerekmektedir. Her sağmada süt ayrı steril kaplarda toplanmalı ve üzerine tarih-saat yazılmalı gerekmektedir kullanılacağı dönemde önce sağılmış sütler kullanılmalıdır. Buzdolabına koyulan ılık suda bekleterek benmari usulü çözdürülmeli ve 24 saat içinde kullanılmalıdır. Çözünmüş süt tekrar kullanılmamalıdır. Sağılmış süt oda ısısında 6 saat, buzdolabında +4 C 24 saat, buzdolabının buzluğunda iki hafta, çift kapılı buzdolabının soğutucu kısmında 3 ay, derin dondurucuda -18 altında olmak üzere 6 aya kadar saklanabilir.

9. Bebeğin enfeksiyonlardan korunabilmesi adına hijyene dikkat edilmesi önemlidir. Anne emzirmeden önce el hijyenini sağlamalı göğüs uçlarını ılık suyla ıslatılmış bez ile temizlemelidir. Meme uçları çatlak oluşumuna neden olacağından karbonatlı suyla temizlenmemelidir.

10. Bebeğin süte olan ilgisinin azalmaması adına biberon veya yalancı meme kullanılmamalıdır.

11. Bebeğin emzirildikten sonra gaz oluşumuna bağlı olarak batın distansiyonu gerçekleşecek ve bu nedenle huzursuz olacaktır. Besleme sonrası yavaş hareketler gaz çıkartılması sağlanmalıdır.

Dünya Sağlık Örgütü Yenidoğan Tanımı Raporu Https://Www.Who.İnt/Westernpacific/Health-Topics/Newborn-Health Erişim Tarihi:05.05.2021

Sağlık Bakanlığı Temel Yenidoğan Bakımı Rehberi http://www.istanbulsaglik.gov.tr/w/sb/cekus/docs/8-%20temel_yenidogan_bakimi.pdf Erişim Tarihi:05.05.2021

Türkiye İstatistik Kurumu Sağlık Verileri 2016 https://tuikweb.tuik.gov.tr/PreTablo.do?alt_id=1095 Erişim Tarihi:05.05.2021

Sağlık Bakanlığı Temel Yenidoğan Bakımı Rehberi Revizyon 2017 https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/cocuk_ergen_db/dokumanlar/yayinlar/Kitaplar/1.2_revizyon_19.11.2019_Temel_Yenidogan_Bakimi_Kitabi_1.pdf Erişim Tarihi:05.05.2021

Aydın N, Yenidoğan Bakımı, Asiye Ayar Kocatürk, Gebe okulu,1 baskı, İstanbul, Nobel Tıp Kitabevi,2016,125-141

Ergün S, Sarıkaya Karabudak S, Zeynep Conk, Zümrüt Başbakkal, Hatice Bal Yılmaz, Bahire Bolışık, Yenidoğan Hastalıkları Ve Hemşirelik Bakımı, Pediatri hemşireliği, Pediatri Hemşireliği, 2.baskı, Ankara, Nobel Tıp Kitabevi,2018,308-314

Zeren F, Gürsoy E, Dünya Sağlık Örgütünün Anne Ve Yenidoğan İçin Postpartum Bakım Önerileri, Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2018; 7(4): 95-102

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.