Sedanter Yaşam Nedir, Sağlığımızı Nasıl Etkiler Ve Egzersizlerle Sedanter Yaşamı Nasıl Engelleriz?

0 168

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Sedanter yaşam, düzenli egzersiz alışkanlığı olmayan kişilerin benimsemiş olduğu hayat tarzıdır.

Halk dilinde tembel veya sporcu olmayan kişi olarak bilinse de fiziksel aktivite düzeyleri çok az ya da hiç olmayan bireylere sedanter birey denir.

Günümüzde masa başı çalışan bireyler genellikle sedanter bireylerdir.

Teknolojinin ilerlemesiyle beraber yetişkinler için birçok alanda masa başı aktivitelerin artması, çocuklar için ise sokakta veya parkta yapılan fiziksel aktivitelerin yerini bilgisayar, telefon, televizyon gibi bağımlılıkların almasıyla beraber her geçen gün sedanter birey sayısının arttığı yapılan araştırmalarda gözlemlenmektedir.

Dünya Sağlık Örgütü (World Health Organization) raporlarına göre; dünya genelinde yetişkin bireylerin yaklaşık %31’lik bölümü sedanter yaşam tarzındadırlar.

Her yıl ortalama 3,2 Milyon kişi sedanter yaşam yüzünden hayatını kaybediyor.

Sedanter Yaşamın Olumsuz Etkileri Nelerdir?

Sağlık üzerinde birçok olumsuz etkisi olan sedanter yaşam, rektum kanseri gibi bazı kanser çeşitlerini, kardiyovasküler rahatsızlıkları, tip2 diyabeti ve daha birçok hastalığı tetiklemektedir.

Sadece fizyolojik değil psikolojik olarak da sağlığı etkilemektedir.

Sedanter bireylerde en sık rastlanan psikolojik sorun anksiyete bozukluğudur. Bunun yanı sıra hareketsizliğin getirmiş olduğu yağ oranı artışı ve beraberindeki vücut ağırlığı artışıyla bazı metabolik hastalıklar ortaya çıkabilmektedir.

Kandola ve arkadaşlarının 10.381 katılımcı ile yapmış olduğu çalışmada zihinsel sağlık bozukluğu riski, sedanter yaşam tarzı ile ilişkili bulunmuştur.

Aynı zamanda sedanter bireylerde denge-koordinasyon bozukluğu, kas tonusu kaybı, postür bozukluğu, esneklik kaybı, eklem hareket açıklığının korunamaması gibi durumlar çeşitli çalışmalarda belirtilmiştir.

Fiziksel Aktivitenin Sağlığa Etkileri Nelerdir?

Dünya Sağlık Örgütü’nün önerilerine göre sağlıklı bir yaşam için önerileri:

  • Haftada 75 dk. yüksek şiddetli aerobik egzersiz veya haftada 150 dk. orta şiddetli aerobik egzersiz (dans, koşu, tempolu yürüyüş, bisiklet sürmek vb.)
  • Haftada 2 gün kas ve kemikleri kuvvetlendiren egzersizler yapılmalıdır.

Bunlara ek olarak mümkünse iş yerine yürüyerek veya bisikletle gitmek, ofiste her 1 saatte masa başından kalkarak 50 adım atmak veya herhangi bir fiziksel aktivitede bulunmak, asansör yerine merdiven tercih etmek, bilgisayar, televizyon veya telefon ile hareketsiz vakit geçirmek yerine farklı hobiler edinmek bireyi sedanter yaşam tarzından uzaklaştırır.

Fakat bu yaşam tarzından tamamen uzaklaşmada en büyük etken düzenli olarak fiziksel aktivite yapma alışkanlığı kazanmaktır.

Türkiye Klinikleri Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon dergisinde yayımlanan bir yazıda dünya nüfusunun yaş ortalamasında artış beklendiği belirtilmektedir.

DSÖ’ye göre sedanter yaşamın azalmasıyla, beraberinde getirdiği hastalıklar da doğrusal oranda azalacaktır.

Egzersiz alışkanlığı kazanmak yetişkinler için olduğu kadar çocuklar ve gençler için de önemlidir. Hareketi yaşam tarzı haline getirmek birçok sağlık problemini önleyecek ve yaşam kalitenizi artıracaktır.

Gülgün ERSOY, Fiziksel Uygunluk Spor ve Beslenme ile İlgili Temel Öğretiler, Nobel Tıp Kitabevleri, Ankara, 2016, s. 40.

Türkiye Klinikleri.com. Türkiye Klinikleri Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Özel Dergisi. Kor Stabilizasyon Egzersizleri 2014 cilt 4 sayı 1.

Lindsay J.E Carter, Barbara Honeyman Heath, “Somatotyping-Develongment and Application”, Cambrige University Press, 1990– 11.11.15).

Aaron Kandola. ‘What are the consequences of a sedentary lifestyle?’ medicalnewstoday.com- 29 August 2018.

Kamil Özer, Fiziksel Uygunluk, Nobel Yayın, İstanbul 2015, s.148/ s. 236.

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.