Sağlık Kurumlarında İnformal İletişim Şekli Olarak Dedikodu Faydalı Mı, Zararlı Mı?

0 100

Dedikodu sağlık kurumlarında hemen hemen herkesin yaşadığı, ortak olduğu, duyduğu bir iletişim şeklidir.

Dedikodu Nedir?

Türk Dil Kurumu dedikoduyu ‘ağızdan ağıza dolaşan, kesinlik kazanmayan rivayet’ olarak tanımlamaktadır.

Dedikodu çoğunlukla olumsuz olarak algılanmaktadır. Dedikodu ve söylentilerden neredeyse herkesin rahatsız olmasına rağmen yapılan çalışmalarda sağlık kurumlarında dedikoduya sıkça rastlanması etik ikileme örnek olmaktadır.

Neden Dedikodu Yapıyoruz?

Dedikodunun en önemli noktalarından birisi kişinin özgüven duygusunun az olmasıdır. Çalışanlar kendilerini güvende hissetmediğinde dedikoduya başvurmaktadırlar. Yapılan çalışmalarda şeffaf olmayan yönetim anlayışının dedikodunun oluşmasında bir etken olduğu ifade edilmiştir. Kuruma ve yönetime güven duymayan çalışanlar yapılan uygulamaları adaletsiz veya güven kırıcı olarak algıladıklarında endişelerini yönetimle paylaşmak yerine iş arkadaşları ile paylaşma eğilimine girmektedirler. Bu durum zamanla dedikoduya dönüşmektedir. Çoğunlukla kişisel, kuruma ilişkin ve hastalarla ilgili dedikodu yapılmaktadır. Kişisel veya kurum ile ilgili dedikodular dışında hastalar ile ilgili de söylentilerin de olduğu sağlık kurumları hasta gizliliği ve güvenliği açısından da değerlendirilmelidir.

Daha fazla içerik

Peki, sizce sağlık kurumlarında yapılan dedikodunun yararlı yönleri var mıdır?

Dedikodu birçok kişi tarafından olumsuz olarak algılansa da yapılan çalışmalarda olumlu özellikleri olduğundan da bahsedilmiştir. Çalışanların bastırılmış duygularını ifade etmesini bu sayede stres düzeylerinin azalmasını sağladığı ortaya koyulmuştur. Aynı zamanda çalışanlar dedikoduyu bir eğlence aracı olarak görmekte oldukları ortaya konmuştur. Kurumda çalışanlar açısından dedikodu duygularını rahatça ifade etmenin en güvenilir yolu olarak görülmekte olup, diğer çalışanlarla kolay iletişim kurmayı ve sosyal doyumu sağladığı ifade edilmiştir.

Dedikodunun olumlu yönlerinin olduğu çalışmalar olsa da olumsuz etkileri de oldukça fazladır. Özellikle dedikodusu yapılan bireyler için itibarın zedelenmesi, özgüvenin azalması, kendini değersiz hissetmesi gibi olumsuz etkileri olduğu ifade edilmiştir. Dedikodusu yapılan bireyler zamanla asosyalleşmekte ve kuruma karşı olumsuz düşünceler içine girmektedir. Dedikodusu yapılan kişilerin bu durumu mobbing olarak algılayabilecekleri, diğer bireyler dedikoduları kendi menfaat ve çıkarları için kullanabilecekleri yapılan çalışmalarda ortaya konmuştur. Bazı araştırmalar dedikoduyu tehlikeli bir eylem olarak tanımlamakta, kurumlar içerisinde psikolojik şiddet kategorisinde yer aldığı ifade edilmektedir.

Hemşireler olarak kendimizi değerlendirdiğimizde ne kadar dedikodu yapıyoruz ve dedikoduyu nasıl tanımlıyoruz?

Yapılan çalışmalarda hemşirelerin dedikoduyu normal bir iletişim süreci olarak gördükleri ve sıklıkla dedikodu yaptıkları ortaya konmuştur. Hemşireler bu durumdan rahatsız olsa da çoğunlukla tepki vermemektedirler. Dedikodu içeriği olarak çoğunlukla kişisel ve kurum ile ilgili dedikodu yaptıkları ve hastalarla ilgili söylentilerde bulundukları ifade edilmiştir.

Bazı hemşireler yönetici hemşirelerin dedikodu sayesinde klinik işleyiş hakkında bilgi sahibi olduklarını ifade etmişlerdir. Sağlık kurumlarında dedikodunun olumsuz etkilerinden kurtulmak için iyi yönetilmesi gerektiği, yönetimin açık ve şeffaf olması, yöneticilerin dedikoduya ön ayak olmaması gerektiği ifade edilmiştir.

Bacaksız Eşkin, F, Aytolan, Y. (2015). Dedikodu ve Söylentiler: Hastanelerdeki Durum ve Hemşirelerin Tutumları. Sağlık ve Hemşirelik Yönetim Dergisi, 3(2), 113-120. doi:10.5222/SHYD.2015.113

Özlük, B, Özcan Ö. (2021). Hemşireler Arasında Biçimsel Olmayan İletişim Kanallarından Biri: Dedikodu ve Söylentiye Karşı Tutum ve Düşünceler. Journal of Education and Research in Nursing, 18(3), 262-267. DOI: 10.5152/jern.2021.13281

Erol, Y, Akyüz M. (2015). Dünyanın En Eski Medyası: Dedikodunun Örgüt Düzeyindeki İşlevleri ve Algılanışı: Sağlık Örgütlerinde Bir Alan Araştırması. Zeitschrift für die Welt der Türken Journal of World of Turks, 7(2), 149-166. https://www.researchgate.net/publication/344906838

Şantaş, G, Akbolat, M, Sağlam, H. (2019). Sağlık Çalışanlarında Örgütsel Affetme ve Örgütsel Dedikodunun İntikam Niyeti Üzerindeki Etkisi. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 36, 131-148.

Cevap bırakın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.