Peptik Ülser: Nedir, Belirtileri ve Öneriler

0 1.512

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Peptik ülser her yıl milyonlarca insanı etkileyen yaygın bir hastalıktır.

Peptik ülser görülme sıklığı %10 ‘dur. Kadın ve erkeklerde aynı oranda görülmekle birlikte yaş ilerledikçe görülme sıklığı yaşla orantılı olarak artış göstermektedir.

Bunun nedenleri arasında, yaşın ilerlemesi, doku hormonlarında azalma gözlemlenmesi ve yaş ilerledikçe NSAİİ ilaçların kullanımının artması ile ilişkili olduğu düşünülmektedir.

Peptik Ülser Nedir?

Sindirim sistemin herhangi bir yerinde; yemek borusu, mide ve on iki parmak barsağının iç yüzünü döşeyen ve mukoza olarak adlandırılan tabakanın, mide asidi, sindirim enzimleri veya ilaçlarla tahribatı sonucunda ortaya çıkan derin yaralar ülser veya Peptik ülser olarak adlandırılır. Asitin zararlı etkisi bazen mide asitinin artarken bazen de normal seviyelerde seyretmesi durum varlığında olsa bile mukozal defansın bozulması ile ortaya çıkar. Peptik ülser mide de gelişirse “gastrik ülser”; on iki parmak barsağında gelişirse “duedonal ülser” ve yemek borusunda gelişirse “özofageal ülser” olarak adlandırılır. Bu organları örten koruyucu tabaka mide hücreleri tarafından salgılanan asidik özellikteki sindirim sıvılarıyla aşındırıldığında ülser ortaya çıkmaktadır.

Uzun yıllardır ülser hastalığının temel nedeninin aşırı asit salgılanması olduğuna inanılmıştır. Tedavi planlanması da bu görüşe dayanılmıştır. Burada rol oynayan temel faktör; Peptik ülser hastalığının gelişiminde pepsin ve asit salgılanmasının artması ve normal mukoza savunma faktörlerinin azalması temel rol oynamaktadır. Bu iki temel faktöre ek olarak eksojen (dışsal), genetik ve emosyonel(duyusal) faktörler üzerinde de durulmaktadır.

Mide ülseri olgularında asit sekresyonu genellikle normal ya da düşük, on iki parmak barsağı ülserlerinde ise bilinen en önemli eksojen faktör, NSAİİ, sigara ve Helikobakter pylori’dir.

Aynı zamanda Peptik ülser hastalığında genetik faktörlerin etkisi de düşünülmektedir. Özellikle on iki parmak barsağı ülser vakalarında hastaların birincil derece yakınlarında görülme sıklığı artmaktadır.

Tedavi Edilmeyen Gastrit,

  • Fazla asit,
  • Sinir bozukluğu,
  • Düzensiz hayat, gürültü,
  • Fazla miktarda sigara, çay, kahve ve alkol kullanmak,
  • Safra kesesi veya karaciğer yetersizliği,
  • Kalp hastalıkları,
  • Hormon dengesizliği,
  • Dengeli bir şekilde beslenememe, çok sıcak veya çok soğuk yiyecekler,
  • Haddinden fazla et, hamur işleri veya baharatlı yiyecekler ve bazı ilaçlar; onikiparmak bağırsağında ülserin meydana gelmesine sebep olur.

Peptik Ülser Belirtileri

Hasta bireyler, mide ekşimesi ve ağzına ekşi su gelmesinden şikâyet eder. Ayrıca dili paslı, rengi solgundur, baş dönmesi ve fazla terleme de görülür. Midesinin üstüne basılınca, ağrı hisseder. Yemeklerden sonra da göğse doğru yayılan bir ağrı belirir. Bu belirtiler, ilkbahar ve sonbahar aylarında daha da artar.

Peptik Ülser İçin Öneriler

  • Sağlıklı, planlı, programlı bir beslenme düzeni
  • Tedavi için yapılacak ilk iş, hastalığı doğuran nedenleri ortadan kaldırmak, yemekleri az, fakat sık sık yemek, istirahat etmek ve üzüntüden uzak yaşamaya gayret etmektir.
  • Kızartma, aşırı şekerli, tuzlu, yağlı besinlerden mümkün olduğunca uzak durmak
  • Bol sıvı tüketimi
  • Fazla kafein tüketimi, ülserin tetiklenmesine sebep olabileceği için çay ve kahve tüketiminin azaltılması
  • Hafif, buharda pişmiş yemeklerin tüketilmesi
  • Daha az ve sık porsiyonlar

Kılıçarslan, H., Kalyon, S., & Yenice, N. (2011). Peptik Ülser Etyopatogenezi. Okmeydanı Tıp Dergisi, 27(2), 65-69.

Göral, V. (2003). Günümüzde ve Gelecekte Peptik Ülser Tedavisi. Güncel Gastroenteroloji, 7, 115-119.

https://www.turkcerrahi.com/makaleler/mide/peptik-ulser/ Erişim Tarihi: 16.01.2022

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.