Pandemi Sürecinde Siberkondria

0

“Biz sadece bir pandemi ile savaşmıyoruz, bir infodemi ile de savaşıyoruz.”

Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Dr. Tedros Adhanom Ghebreyesus.

Evet DSÖ genel direktörünün de belirttiği gibi dijital çağda bilgi pandemisi önemli bir sorundur. Ülkemizde ve dünyada son 20 yılda internet ve dijital teknoloji kullanımı hızla artmıştır ve halen artmaya devam etmektedir. Gelişen teknoloji ve internet kullanımının artması ile birlikte son yıllarda psikiyatri biliminde daha fazla yer bulmaya başlayan bir terim vardır. Bu terimin ismi siberkondriadır.

İnternet, tıbbi bilgilerin büyük bir kısmına insanların erişimini sağlayan önemli bir sağlık bilgi kaynağı haline gelmiştir. İnternet kullanıcılarının bir kısmı, yoğun olarak sağlık bilgisi aramaktadır. Ancak bu bilgiler genellikle dağınıktır, düşük kalitelidir ve teknik dil içermektedir. İnsanlar internette tıbbi bilgi ararlar çünkü bilgiye ulaşım kolaydır, sonuçlar hızlı bir şekilde elde edilir ve idari prosedürler yoktur. Utanç duymadan hemen hemen her türlü sorgulama yapılabilir. Faydalı özelliklerine rağmen, çevrimiçi sağlık bilgileri bazı kullanıcıları rahatsız edebilir. Tekrar tekrar çevrimiçi sağlık bilgisi aramanın, sağlıkları konusunda endişeli kişilerin kaygılarını daha da güçlendirebileceği öne sürülmüştür.

Hepimiz zaman zaman internette sağlıkla ilgili bilgileri arıyoruz. Peki bu aramalar ne zaman siberkondria olarak tarif edilebilir? Siberkondria, internetten sağlıkla ilgili bilgi arayışı ve bu aramalarla kişinin sağlığı ile ilgili kaygısının daha da artması olarak tanımlanmaktadır. Siberkondria, anormal bir davranış biçimine ve rahatsız edici bir duygusal duruma işaret etmektedir. Kişiler sağlıklarıyla ilgili kaygı ve korkular sebebiyle internette sağlık bilgisi aramakta, ancak aramaların sonucunda kişilerin kaygı ve korkuları daha da artmaktadır. Ve bu durum tekrarlayan aramalara sebep olmaktadır.

İnternet kullanımının artması ile birlikte siberkondrianın da artması beklenmektedir. Özellikle içinde bulunduğumuz pandemi dönemi gibi dönemlerde internet kullanımı ve sağlık kaygısı daha da artmaktadır. Bu sebeple pandemi dönemlerinde siberkondria daha önemli bir durum haline gelmektedir. İnternetteki teknik dil, kaliteli bilgi eksikliği ve olumsuz bilgi bolluğu gibi durumlar, kişilerde siberkondria sıklığını arttırabilir. Özellikle kaygı bozukluğu olan ve sağlık kaygısı daha belirgin olan kişiler daha yüksek risk altındadır.

Siberkondrianın kişiler üzerinde önemli olumsuz sonuçları olabilmektedir. İnternetteki aramaların bir sonucu olarak kişiler kendi kendine tedavi başlayabilmekte, mevcut tedavilerini aksatabilmekte ve gereksiz tetkikler yaptırabilmektedir. Siberkondria sebebiyle ilacını kesen, kendi kendine ilaç başlayan hastalar ciddi risklerle karşı karşıya kalmaktadır. Bu sebeple siberkondria çok önemli bir durumdur. Siberkondria yaşayan kişilere siberkondriyak denilmektedir.

Peki ben bir siberkondriyak mıyım?

Öncelikle bunun tanısı tabii ki internette konulamaz. Siberkondriadan bahsederken buradaki sorularla kendi kendimize tanı koymamalıyız.

Ancak aşağıdaki durumlar sizde varsa, bir psikiyatri hekimine başvurmanızı öneririm.

  • Doktorun teşhisine kendi kendime internette koyduğum teşhisten daha az güvenirim.
  • Doktorun söylediklerine internetteki bilgilerden daha az güvenirim.
  • En ciddi ve acil müdahale gerektiren rahatsızlıkta bile internette hastalık belirtilerini okumadan doktora gitmem.
  • Hastalık belirtilerini internetten araştırmak bende korku oluşturmaktadır ve konuyla ilgili uzmanlara danışmaya yönlendirmektedir.
  • Eğer bedensel bir rahatsızlık hissedersem bunu önce internette araştırarak tanı koymaya çalışırım.
  • İnternete bakarak tanı koyduğum hastalığıma göre tedavi uygularım.
  • Hastalık belirtileri ile ilgili benzer sayfaları birden çok kez okurum.
  • İnternette hastalık belirtileriyle ilgili bulguları gördükten sonra çok kötü hissederim.
  • Hastalık belirtileriyle ilgili internette gördüğüm bilgiler iş ve sosyal hayatımı olumsuz etkiler.

Siberkondria tedavi edilebilir bir psikiyatrik durumdur. Siberkondria durumundan şüpheleniyorsanız hekiminizden yardım alınız.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.