Okul Sağlığı Hemşiresi Toplum Sağlığı İçin Neden Önemlidir?

0

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yaklaşık iki yıldır okulların online eğitim vermek zorunda kaldığı pandemi dönemini yaşadık.

Ülkemizde kısa zaman önce okulların açılmasıyla kontrollü eğitim dönemine geçildi. Bu dönemde toplum sağlığının parçası olan okul sağlığı hemşireliğine değinmek istedim.

Nüfusun büyük çoğunluğunu oluşturan çocuklar, aileleri ve okul personelini kapsaması nedeniyle toplumun sağlık düzeyini yükseltmede önemlidir. Ülkemizde okul sağlığını geliştirmek için Sağlık Bakanlığı ve Millî Eğitim Bakanlığı arasında ‘Okul Sağlığı İş Birliği Protokolü’ imzalanarak yürürlüğe konmuştur. Çeşitli projeler yürütülmüştür.

İlk yardım eğitim projesi, ağız diş sağlığı, sigara – alkol – madde bağımlılığını önleme programları, ergenlik dönemi değişim projesi, okul hemşireleri tarafından yürütülen hijyen ve sağlıklı beslenmeye yönelik eğitimler, boy- kilo ölçümleri skolyoz taramaları gibi eğitimler ülkemizde yapılmıştır.

Ne yazık ki okullarda yeterince okul hemşirelerinin istihdam edilmemesi, mevcut okul hemşirelerinin çoğunlukla özel okullarda ve yatılı okullarda bulunması ve sayılarının yetersiz olması nedeniyle sağlığı geliştirme faaliyetleri sınırlı düzeyde gerçekleştirilmiştir.

Okul sağlığı hizmetleri, okul çağındaki çocukların mümkün olan en iyi bedensel, ruhsal ve sosyal sağlığa kavuşmalarını sağlayarak, toplumun sağlık düzeyini yükseltir. Öğrencilerin ve okul personelinin sağlığını değerlendirmek, geliştirmek, sağlıklı okul yaşamını sağlamak için yapılan çalışmaların tümü olarak tanımlanmaktadır.

Okul hemşiresi ise okul toplumunun sağlığının korunması geliştirilmesi ve sürdürülmesi hizmetlerinde bilgi ve becerisi olan meslek üyesidir.

Şimdi okul sağlığı hemşiresini inceleyelim.

Genelde hemşirelik işlemleri ile okul sağlığı hemşireliği işlemleri aynıdır. İlk olarak öncelikler belirlenir yaş grubu cinsiyet ayrımı, diş sağlığı, ilaç kullanma alışkanlığı gibi sağlık göstergeleri kullanılır.

  • Veri toplar.
  • Fizik muayene yapar ve inceler.
  • Laboratuar sonuçlarını değerlendirir.
  • Hemşirelik tanısı koyar.
  • Bakım planı yapar, uygular ve değerlendirir.

Düzenli fizik muayeneler, ilköğretim döneminde yılda bir kez daha sonra 6, 8 ve 10. yaşlarda birer kez sonrasında 18 yaşına kadar her yıl yapılması önerilir. Bunun amacı sağlığın değerlendirilmesi gelişiminin izlenmesi, hastalıkların erken tanısı ve tedavisinin sağlanmasıdır. Gerekli muayene koşulları sağlandıktan sonra öğrencilerin boy, kilo kan basıncı ölçümleri, görme ve işitme testleri, ruhsal sorun saptama anketleri gibi işlemlerini yapar ve sağlık kayıtlarını tutar. Öğretmen muayene sırasında bulunmalıdır çünkü öğrencilerin güvendikleri ve onları yönetecek en uygun kişidir.

Bulaşıcı hastalıklar okula devamsızlığın başlıca sebeplerindendir. Bu yüzden bağışıklama erken tanı ve yayılmayı önleyici tedbirlerin alınmasını sağlamalıdır.

Belirli aralıklarla dezenfeksiyon uygulanması sınıfların kalabalık ve sıkışık olmaması bulaşıcı hastalığı olan çocuğun iyileşinceye kadar okuldan uzaklaştırılması, aşı ve düzenli sağlık kontrollerini yapar.

Kazaları önleme ve İlk yardım için trafikle ilgili eğitimler verilmesi yaralanma durumunda müdahale edebilmek için ilk yardım malzemesi sağlanmalıdır.

Okul Hemşireliğinde Yasal Ve Etik Şartlar

Okul hemşireliği için çok sayıda yasal konu vardır.

İlaçla tedavi uygulama öğrenci gizliliği, ebeveyn izin ve yetki verme belgelendirme çocuk ihmal konularında yasalar yol göstericidir.

Hemşirelik sürecinin kullanımını gösterdiği ve yaptığı uygulamaların dokümantasyon yapılması gereklidir.

Sağlığı geliştirmeyi felsefe edinen hemşirelerin okullarda yer almaması stratejilerinin tam ve doğru gerçekleştirilmesini engellemektedir. Bu nedenle ilk olarak gerekli yasa ve yönetmeliklerle okul hemşireliğinin görev tanımı yapılmalı, okul hemşireliği sertifika ve uzmanlık programları oluşturulmalı okul hemşireliği konusunda uzmanlığını almış hemşireler istihdam edilmelidir.

Donanımlı okul hemşirelerinin sağlığı geliştirme faaliyetlerini birincil , ikincil ve üçüncül düzeyde okul popülasyonuna uygulaması toplum sağlığının geliştirilmesi açısından oldukça önemlidir.

Erci B. ( 2019) Halk Sağlığı Hemşireliği, Nobel Tıp Kitabevi, Elâzığ, 115-121 (Erişim tarihi 22.09.2021)

Akgül E, Ergün A. (2021) Toplum sağlığının geliştirilmesinde okul sağlığı hemşireliği, Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi, 3(2): 141-153 Erişim Tarihi: 22.09.2021

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.