OBEZİTE: Nedenleri, Belirtileri, Teşhisi, Tedavisi, Korunma

0

Obezite, beslenmeye dikkat edilmemesi durumunda, vücuttaki yağ oranının olması gereken değerden çok daha fazla olması durumuna denir. Halk arasında “obezite” bazı insanlar tarafından pek ciddi karşılanmayarak, sadece dış görünüşe bağlı bir problem olarak algılanır. Çağımızın en önemli beslenme sorunlarından olan obezite, fiziksel veya psikolojik sorunların yanı sıra kronik veya akut birçok ölümcül hastalık türünün gelişiminde rol alması nedeniyle çok ciddi bir sağlık sorunu haline gelmiştir.

Kilo aralıklarından bahsedecek olursak; vücut kütle indeksine göre belirlendiğini söyleyebiliriz.

Vücut Kütle İndeksi (VKİ) Nedir?

Antropometrik ölçümler, obezite ile ilgili vücut ölçümlerine verilen addır. En yaygın bilineni ise “vücut kütle indeksi”dir.

VKİ= Ağırlığınızı, boyunuzun karesine böldüğünüzde çıkan sonuçtur.

  • VKİ, 18.5 – 24.9 değeri arasındaki kişiler normal kilolu
  • VKİ, 25.0- 29.9 değeri arasındaki kişiler fazla kilolu
  • VKİ, 30.0- 39.9 değeri arasındaki kişiler obez
  • VKİ, 40.5 ve üzeri değerindeki kişiler morbid obez
  • VKİ, 50 ve üzeri değerindeki kişiler süper obez sınıfında değerlendirilmektedir.

Buradaki önemli nokta, aşırı kilo aslında; ekstra kas, kemik veya ödemden de kaynaklanabilir. Fakat obez bireylerin bedenindeki esas ağırlık kaynağı sahip olduğu yağlardır.

Obezite Nedenleri Nelerdir?

Obezitenin ortaya çıkma nedenlerinden en önemlisi, hareketin çok az olup tüketilen besinlerin çok daha fazla olmasıdır.

  • Dengesiz ve düzensiz beslenme
  • Yağ ve şeker bakımından zengin gıdaların tüketimi
  • Egzersiz yapılmaması
  • Pankreas sorunları
  • Hormon bozuklukları
  • Hipofiz bezi hastalıkları
  • Karbonhidrat ağırlıklı beslenme
  • Hareketsiz yaşam tarzının fazlalığı
  • Genetik faktörler
  • Cushing sendromu( steroid hormonlarının aşırı üretimine neden olur.)

Obezite Belirtileri Nelerdir, Tanısı Nasıl Konur?

Vücut kütle indeksine göre, 30- 39,9 kg arasındaki değerlere sahip olan kişiler “obez” olarak adlandırılmaktadır. Gözlemleyecek olursak, obez bireylerde uyku apnesinden ötürü ciddi bir uyku problemi vardır. Buna ek olarak, birçok enfeksiyon hastalıklarına yakalanma yatkınlıkları da vardır, diyebiliriz.

Genel olarak obezitenin belirtileri;

  • Horlama
  • Terleme
  • Yorgunluk hissi
  • Solunum yolu enfeksiyonu
  • Eklem ve sırt ağrıları
  • Yoğun baş ağrısı
  • Bel bölgesinin genişlemesi
  • Nefes almada zorluk
  • Yetersiz güven duygusu
  • Benlik kaygısı

*Maddeler halinde yazılan, bütün bu belirtilerin en önemli nedeni ise “dengesiz ve aşırı beslenme”dir.

Obezitenin Yol Açtığı Sorunlar Nelerdir?

Fiziksel Sorunlar   

  • İnsülin direnci- hiperinsülinemi
  • Hipertansiyon
  • Koroner arter hastalığı
  • Metabolik sendrom
  • Safra kesesi hastalıkları
  • Kanser türleri
  • Osteoartrit
  • Felç
  • Uyku apnesi
  • Karaciğer yağlanması
  • Astım
  • Solunum zorluğu
  • Gebelik komplikasyonları
  • Menstruasyon düzensizlikleri
  • Aşırı kıllanma
  • Ameliyat risklerinin artması
  • Tip-2 diabetes mellitus

Sosyal ve Duygusal Sorunlar

  • Özgüven eksikliği
  • İçe kapanık ruh hali
  • Depresyon
  • Davranış ve öğrenme problemleri

Obezite Nasıl Tedavi Edilir? 

Hekim tarafından uygulanacak muayene ve değerlendirmelerin ardından önerilen (gerekirse) medikal tedavilerin ardından hastalar diyetisyene yönlendirilir. Hasta, diyetisyene yönlendirildikten sonra, hastanın hareketlilik düzeyi, yaşı, cinsiyeti ve sağlık durumu gibi konular göz önünde bulundurularak günlük enerji ve besin öğesi gereksinimleri hesaplanır, ardından bir beslenme planı oluşturulur. Beslenme programı yapılırken, takipler sırasında hastanın kan değerlerine de bakılarak bir problemle karşılaşıp karşılaşılmadığı sürekli olarak araştırılır.

Popülerleşen Bariatrik Cerrahi

Obezite tedavi yönteminin en etkilisi aslında sadece sağlıklı beslenme adı altında “diyet”tir. Ancak son zamanlarda popülerleşen, sıkça karşımıza gelen bariatrik cerrahi uygulamalarıyla da kilo kaybının gözlemlenmesi mümkündür. Bu tür uygulamalar “ morbid obez”  dediğimiz acil bir şekilde kilo vermesi şart olan, uzun diyet süreçlerini kaldıramayacak düzeyde risk taşıyan hastalarda uygulanmalıdır.

*Her “obez” denilen birey, bariatrik cerrahi uygulamalarına başvurmamalıdır.

Obez Bireylerin Dikkat Etmesi Gereken Hususlar

  • Günlük sıvı alımı 2-2,5 litre kadar olmalıdır.
  • Kalp-damar sağlığı ile ilgili problemlere rastlandığı için diyetlerinde tuz kısıtlanması yapılabilir.
  • Posadan zengin besinler uygun ölçüde tüketilebilir.
  • Alkollü içeceklerden kesinlikle uzak durulmalıdır.
  • Vitamin eksikliği durumunda kayıplar yerine konmalıdır.
  • Hazır gıdalardan uzak durulmalıdır.
  • Bol yeşillik tüketimi yapılmalıdır.
  • Fiziksel aktiviteler arttırılabilir.

Acıbadem hastanesi. ‘23.02.2021 tarihindeki erişim adresi https://www.acibadem.com.tr/acibadem-de/obezite-tedavisi/

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.