Kronik Yorgunluk Sendromu (KYS): Nedenleri, Tanı Kriterleri Ve Tedavisi

0 76

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Günümüzde yorgunluk pek çok insanın yakındığı ancak yeterince önemsenmeyen bir sağlık sorunudur.

Yorgunluk, kontrol altına alınmadığında bireyin yaşam aktivitelerini ve yaşam kalitesini olumsuz etkilemektedir. Uykusuzluk, yetersiz beslenme, az hareket, aşırı fiziksel hareket ve yoğun stres gibi nedenler akut yorgunluğa neden olabilir. Ancak bu tür yorgunluk, nedeni ortadan kaldırmak ve dinlenmekle geçer. Yorgunluğun günlük yaşam biçiminden ve birçok hastalıktan kaynaklanması, kesin tanı konulmasında zorluklara neden olmaktadır. Üst üste eklenen hastalıklar, ruhsal sorunlar, idiyopatik olarak nitelenen hastalıklar, kronik yorgunluğun gerçek nedeninin saptanabilmesini zorlaştırmakta, yapılan inceleme çalışmaları hastaları fiziksel ve psikolojik olarak çok daha fazla yormaktadır.

KYS, kronik yoğunlukla ve çok sayıda somatik semptomlarla seyreden ve yüzlerce yıllık geçmişi olan klinik bir tablodur.

KYS kesin tanı testi bulunmamakta beraber majör ve minör kriterlerin varlığı ile tespit edilir. Majör kriterlerin tümü, minör kriterlerin en az 6’sı ve fizik bulgularından en az 2si ya da minör kriterlerden en az 8inin bulunması gerekir.

Kronik Yorgunluk Sendromu (KYS) Majör Kriterleri Nelerdir?

  • Aktiviteyi %50 kısıtlayan ve 6 aydan uzun süren yorgunluk
  • KYS semptomlarına yol açacak başka tıbbi ve psikiyatrik hastalığın olmaması minör kriterler:
  • Hafif ateş
  • Boğaz ağrısı
  • Ağrılı servikal adenopati
  • Yaygın kas zayıflığı
  • Baş ağrısı
  • Gezici eklem ağrıları
  • Uyku bozuklukları
  • Fotofobi, geçici görme kayıpları, unutkanlık, irritabilite, konfüzyon, depresyon, konsantrasyon güçlüğü
  • Akut başlangıç
  • Orta ağırlıkta egzersizden sonra 24 saat ya da daha uzun süren yorgunluk

Kronik Yorgunluk Sendromunda (KYS) Klinik Tedavi Ve Bakım

1. Yaşam biçimi değişiklikleri: Düzenli bir yaşam biçimi oluşturmak temel yaklaşım olmalıdır. Düzenli beslenme, egzersiz ve dinlenme programı yürütülmesi gerekir.

Kişinin aktivite kapasitesine göre orta düzeyde kısa süreli başlanarak artırılmalıdır.

Beslenmede önemli olan vitamin, mineral, enzim, aminoasit ve esansiyel yağ asitlerini içeren diyetin düzenli olarak alımının sağlanması gerekir. Diyet uygulamalarında önemli olan bağırsak florasının onarılmasıdır. Bunun için kişilere intravenöz yoldan vitamin ve mineral, magnezyum desteği ve çuha çiçeği yağı verilmesine ilişkin çalışmalar sürmektedir.

2. Nonfarmakolojik uygulamalar: Stresle baş etme, olumlu ilişkiler, derin soluk alma çalışmaları, kas gevşeme egzersizleri, yoga, hipnoz, akupunktur, hidroterapi, masaj yararlı olmaktadır.

3. Farmakolojik tedavi: İlaç tedavisine özenle kişiye özel ve küçük dozlarda başlanmalıdır. Kullanılabilecek ilaçlar, antidepresan, antioksidanlar, analjezikler olarak sıralabilir.

4. İmmünoterapi: Yararlı olduğu düşünülmekte beraber çalışmalar sürmektedir.

Sonuç olarak KYS günümüzde çok sık karşılaşılan ancak kişilerin göz ardı ettiği sağlık sorunudur. Kişi bunun farkına varıp yardıma ihtiyacı olduğunda tedavi yararlı olacaktır.

Akyol, A. D. Kronık Yorgunluk Sendromu. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 15(3), 164-186.

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.