İntihar Niyetini Nasıl Anlarız Ve İntiharı Nasıl Engelleriz?

0 3.771

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Hepimiz bu hayatta kalmak için doğanın kanunları gereği mücadele veririz. Ama bazı insanlar yaşamlarının bir döneminde hayatta mücadele etmeyi bırakırlar. İntihar etmiş birçok insan aslında ölmeyi değil de sahip olduğu hayatı yaşamak istemediğinden yaşamlarına son verirler.

Yaşamlarındaki umutsuzluk, çaresizlik, yalnızlık, değersizlik hissi hâkim olmuştur, artık baş edemez hale gelirler; yaşadıkları derin ve dayanılmaz acıya son vermek isterler. Bu hayatına son verme girişimin ölümle bitmesi intihar olarak adlandırılır.

Detaylı bir tanım olarak şöyle söyleyebiliriz.

İntihar Nedir?

Sonucunun ölüm olacağını bildiği halde, kişinin kendine karşı yaptığı eylemin ölümle sonuçlanmasına intihar denir.

Yaşama el ver!

İntiharla yaşamını kaybeden her insan içimizden birinin eşi, annesi, babası, sevgilisi, dostu, arkadaşı, meslektaşıdır. İntiharları önlemek sanıldığı kadar zor değildir, bunu önlemek hepimizin elinde. Hadi sen de onların sessiz çığlığını duy ve onlara el uzat. Uzattığın bir el ile bir yaşamın daha hayatta kalmasına yardım edeceksin.

Harekete geç!

Ne yapacağını bilmiyor olabilirsin belki ama hiçbir şey hareketsiz kalmaktan daha kötü olamaz. Bu yüzden sadece harekete geç ve bir şeyler yap. Sana yazımın devamında birkaç öneride bulunacağım okumaya devam edin lütfen.

Çarpıcı istatistikler!

İntihar girişimi ile ölüm oranlarının düşük olduğunu düşünüyor olabilirsiniz ama durum o kadar da iç açıcı değil. İntiharla ölüm oranları günden güne artış gösteriyor. Üstelik intiharlar önlenebilir durumlardır, bu duruma göre sayılar oldukça fazladır. Rakamlarla bu duruma bir bakalım. 800.000’e yakın kişi her sene intihar nedeniyle hayatını kaybediyor. Bu da her 40 saniyede bir kişinin intihardan hayatını kaybettiğini gösteriyor.

Türkiye’deki duruma bakarsak TÜİK verilerine göre 2018 yılında 3161 kişi yaşamını sonlandırdı. Bu durum ise ülkemizde ortalama olarak günde 8 kişinin hayatını intihardan kaybettiğini gösteriyor.

İntiharı Önlemede İpuçları

Önce ciddiye alın!

Her şeyden önce karşınızdaki kişiyi ciddiye alın. Böyle basit bir sebepten hayatına son veremez demeyin büyük bir ciddiyetle durumu ele alın. Sizin için ne ifade ettiği önemli değildir, o kişide nasıl bir duygu uyandırıyor, başa çıkabiliyor mu, onun için ne anlam ifade ediyor bunu bilmek önemlidir. Sizin hissettiğiniz, düşündüğünüz gibi herkes aynı şekilde hissetmiyor, düşünmüyor, bunu anlamak da kolay değildir. Her insan birbirinden farklıdır.

Aktif dinle ve konuşmaya cesaretlendir!

Karşınızdaki kişiyi dinlemeye istekli olduğunuzu ve onu önemsediğinizi hissettirin. Ona, böyle düşünme, hayatın çok güzel, mutlu ol gibi tavsiyeler vermek bir anlam ifade etmeyecektir aksine daha kötü hissedecektir. Sadece dinlemeye çalışın, duygularını ve düşüncelerini paylaşmasını isteyin. Ona, seninle kaldığı ve düşüncelerini seninle paylaştığı için mutlu olduğunu söyleyin ve teşekkür edin. Tartışmaktan kesinlikle uzak durun.

Sorular sormaktan çekinmeyin!

Toplumda, intiharı konuşmak kişideki intihar riskini arttıracağı yönünde yanlış bir algı vardır. Bunun tam aksine kişi sıkışıp kaldığı duyguları ifade etme imkânı bulur. Önemsendiğini ve onu dinlemek istediğinizi düşünür. Ona bazı sorular yöneltin bunun için aşağıya birkaç örnek bırakıyorum. Bu soruları sorarak kişinin intihar etme düşünceleri ve durumun ciddiyeti hakkında bilgi sahibi olacaksınız. Unutmayın kişi sizinle gerçek duygu ve düşüncelerini her zaman paylaşacak diye kesin bir şey yoktur.

  • Hayatında olanlarla nasıl başa çıkıyorsun?
  • Hiç kendine zarar vermeyi düşündün mü?
  • Ölmeyi hiç düşündün mü?
  • İntihar etmeyi mi düşünüyorsun?
  • Nasıl ve ne zaman yapacağını düşündün mü?
  • Kendine ne ile zarar vermeyi düşündün?

İntihar etme ihtimalinin yüksek olduğunu düşünüyorsan yalnız bırakma!

Kişinin aniden intihar etme niyeti olduğunu anladığınızda onu kesinlikle tek başına bırakmayın. Etrafta kendine zarar verebilecek eşyaları kaldırın ve güvenli, ulaşamayacağı bir yerde saklayın. Güvenli bir ortam oluşturun. Profesyonel bir destek çağırın.

İntihar saklanacak bir sır değildir?

Kişi, sizinle intihar düşüncelerini paylaştıysa bunu saklamaya çalışmayın. Onu intihardan tek başınıza korumaya çalışmayın. Bu konuda bir profesyonelle iletişime geçin ve destek isteyin hem kendiniz hem de yakınınız için bu çok önemlidir.

İntihar Niyetinin Olup Olmadığına Dair İpuçları

Yakınlarınız her zaman intihar düşüncelerini sizinle açıkça paylaşmaz. Bu durumda intiharın uyarı işaretlerini arayın.

Bu işaretler:

  • Sosyal aktivitelerden aniden uzaklaşması ve yalnız kalmak istemesi
  • İntihar hakkında konuşması (keşke ölseydim, hiç doğmasaydım, kendimi öldüreceğim)
  • Ölüm ve ölmekle ilgili düşüncelerle meşgul olması
  • İntihar etmenin yollarını araştırması
  • Kendine zarar verecek şeyleri canına kıymak niyetiyle alması (silah, bıçak, hap depolamak gibi)
  • Umutsuz ve kendini köşeye sıkışmış hissetmesi
  • Sağlığa zararlı maddelere yönelmesi ya da kullanımının artması (Alkol, uyuşturucu gibi)
  • Kendine zarar verecek, riskli, dikkatsiz işler yapması
  • Günlük normal rutinini bir anda değiştirmesi
  • Çok sevdiği eşyalarını sebepsizce başkalarına dağıtması
  • İnsanlarla vedalaşıyor gibi, sanki bir daha hiç göremeyecek gibi konuşması.
  • Kişilik özelliği, inanışlarının bir anda değişmesi

Destek sağlayın!

Kişi intiharı düşünüyorsa;

Kişi için intihar acil bir tehlike durumu oluşturmasa bile profesyonel bir destek alması gerekmektedir. Bu durumda neler yapabiliriz?

  • Kişiyi profesyonel birini araması için destekleyin
  • Kişiyi tedavi olması için destekleyin
  • Kişiye tedavi adımları atması konusunda yardım etmeyi teklif edin
  • Kişiye sizinle iletişim halinde olması için destekleyin
  • Kişinin duygularını anlamaya çalıştığınızı ve saygı duyduğunuzu gösterin
  • Yargılayıcı bir tutum sergilemeyin
  • Nasihatler vermeyin, kibirli davranmayın.
  • Kişinin başa çıkma yollarının neler olabileceği konusunda konuşun
  • Etkili bir tedaviyle hayata dair yeniden iyi hissedebileceği konusunda güvence verin.
  • Alkol ve uyuşturucu gibi bağımlılık yapıcı ve zarar verici maddeleri kullanmaması konusunda destekleyin
  • Kişiye zarar verme ihtimali olan eşyaları etrafından kaldırın (bıçak, jilet, silah, uyuşturucu, fazla miktarda ilaç gibi)

Kişi ciddi bir intihar etme riski taşıyorsa intihar etmeyeceğine dair bir sözleşme imzalayın!

Sizin için bir örnek sözleşmeyi aşağıya bırakıyorum.

İntihar Yok Sözleşmesi

İntihar Yok Sözleşmesi

________________________________, kendime hiçbir şekilde zarar vermeyeceğimi, intihara teşebbüs etmeyeceğimi veya intihar ederek ölmeyeceğimi kabul ediyorum.

İntihara meyilli isem aşağıdaki önlemleri alacağımı kabul ediyorum:

1) Hiçbir koşulda kendime asla zarar vermeyeceğimi, intihara teşebbüs etmeyeceğimi ya da intihar ederek ölmeyeceğimi kendime hatırlatacağım.

2) Kendime zarar verme tehlikesiyle karşı karşıya olduğuma inanırsam acil durum numarasını arayacağım.

3) Kendime zarar verme tehlikesi yaşamıyorsam ancak intihara meyilli isem, aşağıdaki numaralardan herhangi birini veya tümünü arayacağım (lütfen isimleri, telefon numaralarını, adresleri ve diğer ilgili iletişim bilgilerini aşağıya listeleyin):

 

Ve son olarak; intiharı değil, intihara sebep olan nedenleri çok geç olmadan engelleyin.

Sağlıkla kalın sevgili okur.

Who.int-(2019, Eylül 10). Suicide prevention. who.int. 27.10.2020 tarihinde erişim adresi:

https://www.who.int/health-topics/suicide#

Mayoclinik.org-(2018, Ocak 31). Suicide: What to do when someone is suicidal. mayoclinik.org. 27.10.2020 tarihinde erişim adresi: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/suicide/in-depth/suicide/art-20044707

Metanoia.org- What can I do to help someone who may be suicidal? metanoia.org 27.10.2020 tarihinde erişim adresi: https://metanoia.org/suicide/whattodo.htm#top

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.