Hipertansiyon Nasıl Yönetilir?

0 1.009

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Kan basıncı halk diliyle tansiyon temel yaşam bulgularından biri olup kliniklerde ve günlük yaşamda kronik tansiyon hastalarında takibinin sıkça yapıldığı bir parametredir. Kan basıncı esas olarak kalp debisi ve sistemik vasküler dirence göre değişkenlik gösterir. Kalp debisi nabız ve strok volüm denilen ventriküllerin bir kez kasılmasıyla pompalanan kan miktarının çarpımından elde edilir.

Örneğin; nabzı dakikada 70 ve strok volümü 70 ml olan bir insanın kalp debisi 4900 ml’dir. Bu da yaklaşık olarak dakikada 5 litre kanın vücuda pompalandığını gösterir.

Sistemik vasküler direnç ise sistemik dolaşımın periferal arteriollerinin kombine direnci olarak tanımlanır.

Vazokonstrüktif etkide arteriollerdeki basınç ve dolayısıyla sistemik vasküler direnç artar. Yani; kan basıncı temelde kalp atım hızı, kalbin kan pompalama gücü ve periferal damarlardaki dirençten etkilenir. Bu üç unsuru etkileyen egzersiz, hormonal değişimler, beslenme, sıvı tüketimi ve kalp ve damar hastalıkları gibi durumlar da kan basıncı değişikliklerinde rol oynar.

50 yaşın üzerindeki kişilerde kardiyovasküler hastalık için ana risk faktörü olarak sistolik kan basıncına (büyük tansiyon) daha fazla önem verilir. Çoğu insanda sistolik kan basıncı (büyük tansiyon) yaşa bağlı olarak büyük damarlardaki sertleşme, uzun süreli plak oluşumu ve artan kardiyovasküler hastalık insidansı gibi durumlardan dolayı giderek yükselir.

En son kan basıncı sınıflandırması Amerikan Kalp Derneği/Amerikan Kardiyoloji Koleji kılavuzu tarafından güncellenmiştir. Bu güncellemede, yüksek tansiyon artık sistolik kan basıncı ölçümü için 130 mm Hg ve üzeri değerler veya diyastolik ölçüm için 80 ve üzeri değerler olarak tanımlanmıştır. Yine de hipertansiyon tanısı gerekli takip ve ölçümlerle bir tıp uzmanı tarafından onaylanır.

Hipertansiyon Nasıl Yönetilir?

    Güncel Tansiyon Sınıflandırlması

Tedavi ise kişinin yaşı, hastalık özgeçmişi ve yaşam biçimi göz önüne alınarak farmakolojik ya da non-farmakolojik (ilaç dışı) yaklaşımlarla belirlenir. Hastada kan basıncının yükselmesine sebep olan mekanizmaya göre diüretikler, beta blokerleri ya da ACE inhibitörleri gibi ilaç grupları reçete edilebilir. Antihipertansif ilaç kullanımının yanında sağlıklı davranış değişiklikleri, kan basıncını düzenlemeye ve hipertansiyon komplikasyonlarını engellemeye destek olabilir.

Hipertansiyonda sağlıklı yaşam önerileri şu şekildedir.

  • İdeal kilonun üstünde olan hastalar için kilo verme,
  • Sağlıklı diyet: sebze ve meyveden zengin, düşük yağlı süt ürünleri, işlenmiş ve trans yağ içeriğinin azaltılması,
  • Diyetle alınan sodyumun azaltılması, potasyumun artırılması,
  • Düzenli egzersiz (Aerobik, dinamik kuvvet ve izometrik kuvvet),
  • Alkol kullanımının azaltılması,
  • Sigara kullanımının kısıtlanması

Bunun dışında strese bağlı hipertansiyon durumunda stres kaynağına yönelik psikolojik danışmanlık alınması, dikkat dağıtıcı aktivitelerle ilgilenilmesi, gevşeme ve nefes egzersizleri gibi yöntemlerin kullanılması önemlidir.

Kara Söylemez G, Hacıhasanoğlu Aşılar R. Hipertansiyon ve kronik obstrüktif akciğer hastalığında bakımın yönetimi ve hemşirelik. Hacıhasanoğlu Aşılar R, editör. Kronik Hastalıklarda Bakımın Yönetimi ve Hemşirelik. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2019. p.27-34.

Understanding Blood Pressure Readings. (2021). American Heart Association. https://www.heart.org/en/health-topics/high-blood-pressure/understanding-blood-pressure-readings

High blood pressure redefined for first time in 14 years: 130 is the new high. (2017). American Heart Association. https://newsroom.heart.org/news/high-blood-pressure-redefined-for-first-time-in-14-years-130-is-the-new-high

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.