Günlük Streslerimizde Ne Zaman Gevşemeye Çalışmalıyız?

0 7.606

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Hayatımızdaki stres kaynaklarını kontrol etmek, kişinin hedeflerini ve ümitlerini gerçekleştirmesini engelleyen sebepleri aşabilmesi için ona cesaret verecek bir öge olabilir.

Stres, kişinin kontrolünden çıktığı takdirde hastalıklara, başarısızlığa, hatta erken ölüme dahi sebep olabilir. Kişinin mutluluğunu, huzurunu, sağlığını, benliğine olan saygısını ve iç dengesini tehdit edildiği durumda, stres kişinin erkenden uyarıldığı bir alarm sistemidir. Fakat kimi insanlar stresli durumlarda bir diğerine oranla daha dayanıklı olabilir. Şayet kişi stresli duruma adaptasyon ve dayanıklılık geliştiremezse, bireyde hastalıklar, depresyon, öz saygısını kaybetmesi ve hatta başarısızlık gibi durumlar görülür.

Stres, yalnızca aşırı boyutlara ulaştığında hastalıklara ve gerginliğe sebep olur. Peptik ülser, hipertansiyon, bazı kalp hastalıkları ve migren tarzı baş ağrılarının stres sebebiyle oluştuğu bilinmektedir. Fakat günlük hayatta stresten kaçabilmek pek mümkün olmayabilir. Amacımız stresle baş etmeyi öğrenmek olmalıdır. Stresle başa çıkmayı öğrenen bireyler, hayatın tatsız taraflarını pek fazla görmeden, getirdiği imkânlardan güvenli bir şekilde yararlanabilirler.

Rahatlama (Gevşeme) Nedir?

Rahatlamak sadece dinginleşmedir. Bu açıdan bizler sırtlarında kurulmak üzere anahtar bulunduran mekanik bazı oyuncaklara benzeriz. Anahtarlarımız stresle kurulurken, gevşeme yoluyla da bu enerjiyi atmış oluruz. Bir benzetme daha yapacak olursak; oyuncakların olduğu gibi biz insanların da çalışabilmek için biraz dinamik enerji ve gerilime ihtiyacı vardır. Haddinden fazla kurulduğumuz takdirde, kırılma noktasına gelmemiz söz konusudur. Biz insanlar olarak oyuncaklardan bir özelliğimizle ayrılıyoruz: İstediğimizde, söz konusu gerilimin artmasını durdurup, istediğimiz zaman kendimizi dinginleştirebiliriz.

Rahatlama uygulamalarının asıl amacı, gevşeme becerilerini bireye öğretmektir. Bu uygulamalar zaman mekân fark etmeksizin çok çabucak yapılma imkânına sahiptir. Fakat bu beceriyi öğrenmek için kişinin zaman ayırması ve alıştırmalar yapması gereklidir. Kişi bir kez gevşeme becerisinde ustalaşmışsa, bu uygulamaları çoğu yerde yapabilir. Bu uygulamanın yerini, kişinin evi ya da psikolog odası gibi stressiz ve sakin olan yerlerle sınırlandırılmak doğru olmaz. Halka açık olan yerlerde, oyun parklarında otururken veya yolda yürürken gevşeme uygulamalarını yapabiliriz.

Ne Zaman Gevşemeli?

Potansiyel olarak sizde stres yaratacağını düşündüğünüz olaylardan önce rahatlamayı deneyin.

Strese sebep olacağını düşündüğünüz ya da bildiğiniz olaylardan önce kendinizi gözden geçirin ve kendinize şunu sorun: ‘Şu an ne kadar stres altındayım?’ Eğer stresli bir olay öncesinde gergin olduğunuzu düşünüyorsanız, olay esnasında nasıl davranacaksınız?

Sakinleşmek üzere bir süre duraklayın. Söz konusu stresle baş etme becerisini uygulamak için tamamıyla sakinleşmek gerekmez. İçinde bulunduğunuz stresli durumla baş etme kapasitesi oluşturmak istiyorsanız, anahtarı birkaç çevrim gevşetmenizde fayda olacaktır.

Stresli olaylar esnasında rahatlayın.

Stres açığa çıkmak üzere uygun zamanı beklemez. Çoğunlukla hangi zamanlarda kendinizi stres altında hissediyorsunuz? Gerilimli bir olay yaşarken, kontrolü kaybetmek istemezsiniz. Bir an önce sakinleşerek soğukkanlılığınızı korumanız gerekir. Gevşeme yollarını aktif hale geçirmek için uygun zamanlardan biridir.

Stresli olaylar sonrasında rahatlayın.

Yaşanan stresli olaylar, bir sonrakini daha fazla gerilimli yaşamaya sebep olur. Bu durumdaki tehlike, küçük olayların yarattığı stresin çığ gibi büyüyerek daha büyük sorunlar yaratmasıdır. Düzenli ve derin rahatlama, sakinleşmenizi sağlayarak ve ilerleyen süreçte baş etmeniz gereken stres kaynakları karşısında hazırlıklı bir şekilde olmanıza yardımcı olur.

Gevşeme Teknikleri Etkili Midir?

Gevşeme Terapisi (Relaxation Therapy)’ni konu edinen 1989 yılının sonundan itibaren 1860’ a yakın yayın yapılmıştır. Bu durum Gevşeme Tekniklerinin psikoterapi ve psikolojik danışmanlık alanlarında inkâr edilemez bir yeri olduğunu göstermektedir.

Bugün yapılan çoğu araştırmada bu uygulamalı gevşeme tekniklerinden faydalanıldığı görülür. Marjolijn, migreni olan hastalarda stresle baş etme eğitimi ve rahatlama yöntemlerinin etkilerini arkadaşlarıyla beraber incelemiştir. Stresin, migren tarzı baş ağrılarına neden olduğu kabul edilir. Araştırma sonrasında rahatlama ve stresle baş etme tekniklerinin stres ve strese bağlı oluşan baş ağrılarının azalmasında ciddi oranda etkili olduğunu bulmuşlardır.

Roth ve Holmez, stres içeren olaylardan kaynaklı bedensel ve psikolojik sağlıkla alakalı olarak verilen rahatlama ve aerobik eğitimlerin etkilerini incelemiştir. Beş hafta süren uygulamalar sonucu Gevşeme Eğitimi grubunda bulunan deneklerin aldıkları eğitimler sonucunda günlük hayattaki streslerinin ciddi oranda azaldığı gözlemlenmiştir. Bu çalışma ile aerobik eğitiminin stresi azaltma anlamında faydalı olduğu görülmüştür.

Bazı stresi yönetme yöntemlerinin (Hipnoz, Aşamalı Gevşeme) ne oranda etkili olduğu konusunda yapılmış bir araştırmada, Pekâlâ, Forbes ve Contrisciana bu tarz tekniklerin deneklerin stres seviyelerini düşürdüğünü belirtmişlerdir.

Leserman, Stuart, Mamish ve Benson, 47-80 yaşlarındaki kalp hastalarına rahatlama tekniklerini uyguladıklarında hastaların öfke ve gerginlik durumlarının ciddi oranda azaldığını; Sandrock ve James ise müzik ile desteklenen gevşeme eğitimlerinin depresyon, anksiyete ve stres seviyelerinin azaltılması konusunda olumlu etkilerinin olduğunu bildirmişlerdir.

Shulimson ve arkadaşları (1986), diyabetik ülserin iyileştirilmesinde; Shaw ve Ehrlich (1987) kalın bağırsak nedeniyle kronik ülsere yakalanan hastaların acı algıları ve acı ile ilgili davranışlarının azaltılmasında yapılan gevşeme tekniklerinin faydalı olduğunu göstermişlerdir.

Franklın, John, ‘Isometric Relaxation, American Journal Of Psyciatry, Vol. 145 (5), (1988), 424-426

Makın, Peter, ‘Pozitif Stres Yönetimi’. Rota Yayınları. Çev: Aysun Arslan. İstanbul. 2005.

Norfolk, Donald, ‘İş Hayatında Stres’. Form Yayınları. Çev: Leyla Serdaroğlu. İstanbul. 1989.

Öst, Lars-Göran, ‘Applied Relaxation: Description Of A Coping Technique And Review Of Controlled Studies’, Behaviour Research And Therapy, Vol. 25(5), (1987), 397-409

Pekala, Ranold, J; Furbes, Elizabeth, J; Constisciana, Patricia, A, ‘Assessing The Phenomenological Effects Of Several Stress Management Strategies’ Imagination, Cognition And Personality. Vol 8 (4), 1988-89, 265-281

Shaw, Larry Ve Ehrlıch, Annette, ‘Relaxation Training As A Treatment For Chronic Pain Caused By Ulcerative Colitis’, Pain, Vol. 29, (1987), 287-293

Shulymson, D. Aharon, Ve Arks., ‘Diabetic Ulcers: The Effect Of Thermal Bio-Feedback-Mediated Relaxation Training On Realing’, Biofeedback And Self-Regulation, Vol. 11 (4), (1986), 311-319

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.