Aşılar Bizi Bireysel ve Toplumsal Olarak Nasıl Korur?

0 7.542

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Aşı birey ve toplum sağlığının korunmasında bilinen en etkili, en kolay ve en basit yöntemdir. Aşılar genel olarak hastalık yapan organizmaların zayıflatılmış veya ölü bir şekilde vücuda verilip, bireyin bilinen hastalıklara karşı bağışıklık kazanması sağlanmaktadır.

Günümüzde ortaya çıkan ve evrensel ölçekte, bütün Dünya’nın mücadele ettiği Covid-19 gibi insan hayatını her yönüyle ciddi anlamda etkileyen ve ne yazık ki milyonlarca insanın hayatına mal olan, sıra dışı kayıplara, olağanüstü felaketlere, en gelişmiş seviyedeki ülkeleri dahi derinden sarsan ekonomik kayıplara sebep olan böyle bir sağlık sorunu gibi daha birçok salgın hastalıkla karşı karşıya kalınmaması, insan sağlığının korunması ve daha sağlıklı bir nesil için ‘’Aşılanma’’  bizler için evrensel boyutta hayati önem arz etmektedir.

Ayrıca ortaya çıkan ve baş edilemeyen, gelişmiş olarak bilinen ülkelerde dahi sağlık imkanlarının yetersiz kaldığı günümüzde resmen savaş halinde olduğumuz Yeni tip Koronavirüsü (Covid-19) gibi virüslerin sebep olduğu hastalıklar ve verdiği kayıplar düşünüldüğünde, bu tür vakalarla en iyi formda baş edebilmek için, özellikle bebeklik- çocukluk yaşlarında başlanmak üzere daha dirençli ve sağlıklı bireylerin yetiştirilmesine olanak verilmesi, hasta bireylerin sağlığının korunması ve sağlık sektörüne daha fazla yatırımların yapılması gerektiği gerçeğini gözler önüne sermektedir.

Güncel olarak Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ)’ nün belirlemiş olduğu politikalar çerçevesinde yer alan “Genişletilmiş Bağışıklama Programı’’ ile; Boğmaca, Çocuk Felci, Difteri, Hemofilus İnfluenza Tip B, Hepatit A, Hepatit B, Kabakulak, Kızamık, Kızamıkçık, Konjuge Pnömokok, Suçiçeği, Tetanoz, Tüberküloz gibi son derece önemli sakatlık ve hatta öldürücü olan bu hastalıkların aşısı, istenilen düzeyde olmamakla beraber, ülkemiz dahil hemen hemen bütün ülkelerde başarılı bir şekilde yapıldığı belirtilmektedir.

Aşı adı Bireysel koruyuculuğu Toplumsal koruyuculuğu
Hepatit B Akut ve kronik hepatit, öldürücü karaciğer yetmezliği, siroz ve karaciğer kanserinden %100 koruyucudur. Toplu yaşam alanlarında (kreş, bakımevi vb) hastalık yayılmasını azaltır.
BCG Tüberküloz menenjit ve yaygın tüberkülozdan ölümü önler. Bağışıklığı güçlendirerek, <5 yaş ölümlerde azalma sağlar.
Boğmaca Bebeklerde öldürücü olan, büyük çocuklarda ve yetişkinlerde uzun süreli öksürüğe neden olan boğmaca hastalığından korur. Boğmacanın bulaşıcılığı yüksektir. Tek bir vaka ile salgınlara neden olan boğmacadan korur.
Tetanoz Öldürücü olan tetanoz hastalığından korur.

Gebelere uygulanmasıyla doğumdan sonra yenidoğan bebeğin tetanozunu önler.

Çocuk felci Sakatlık ve ölüme neden olan çocuk felci hastalığından korur. Tek bir çocuk felci vakası bile salgınlara neden olabilir. Su ve besin kaynaklı salgınları önler.
Hib Menenjit ve menenjite bağlı sakatlık ve ölümden korur. Orta kulak iltihabı sayısını azaltarak işitme kaybını önler. Hib hastalığı, kapalı toplumlarda salgına neden olarak ölümlere neden olabilir. Toplumda salgınları önler.
Pnömokok Pnömoni, sepsis, menenjitten ve bunlara bağlı sakatlık ve ölümden korur. Orta kulak iltihabı sayısını azaltarak işitme kaybını önler. Pnömokok hastalığı, kapalı toplumlarda salgına neden olarak ölümlere neden olabilir.

Toplumda salgınları önler.

Kızamık Kızamığa bağlı ishalden, zatürreden ölümleri önler. Beyin iltihabı ve SSPE’den korur. Kızamık, bulaşıcılığı çok yüksek enfeksiyonlardandır. Toplumda salgınları önler.
Kızamıkçık Anne karnındaki bebeklerde sakatlığı önler. Toplumda salgınları önler.
Kabakulak Kabakulağın neden olduğu; beyin ve beyin zarı iltihabını ve testis iltihabına bağlı kısırlığı önler. Toplumda salgınları önler.
Hepatit A Akut hepatit ve öldürücü karaciğer yetmezliğinden korur. Su ve besin kaynaklı salgınları önler.
Suçiçeği Suçiçeği hastalığını önler. Ayrıca, anne karnındaki bebeklerde sakatlığı, beyin ve beyin zarı iltihabını, ileri yaşta gelişebilecek zona hastalığını önler. Toplumda salgınları önler.

 

Gülcü, S, Arslan, S. “Çocuklarda Aşı Uygulamaları: Güncel Bir Gözden Geçirme”. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 8 (2018): 34-43

Doğrudan cihazınızda gerçek zamanlı güncellemeleri alın, şimdi abone olun.

Yorum Yapın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.